H νέα αποστολή του τηλεσκοπίου που φωτογραφίζει τις μαύρες τρύπες

Το Τηλεσκόπιο Ορίζοντα Γεγονότων (Event Horizon Telescope – EHT) είναι μια μεγάλη συστοιχία τηλεσκοπίων αποτελούμενη από ένα παγκόσμιο δίκτυο ραδιοτηλεσκοπίων. Το ETH αρχικά στόχευσε την κολοσσιαία μαύρη τρύπα που βρίσκεται στο κέντρο του γαλαξία M87 σε απόσταση περίπου 55 εκατ. ετών φωτός από εμάς.

Το 2019 το ETH κατάφερε να καταγράψει μια εικόνα αυτής της μαύρης τρύπας που έχει μάζα δισ. φορές μεγαλύτερο από αυτό του Ήλιου. Ήταν ένα τρομερό όσο και ιστορικό επίτευγμα αφού για πρώτη φορά είχαμε στη διάθεση μας οπτική καταγραφή του πιο μυστηριώδους αντικειμένου του Σύμπαντος, της μαύρης τρύπας. Το ETH παράλληλα στοχεύει και τον Τοξότη Α*, την μαύρη τρύπα που βρίσκεται στο κέντρο του δικού μας γαλαξία και έχει μάζα περίπου τέσσερα εκατ. φορές μεγαλύτερη από αυτή του Ήλιου.

Την Πέμπτη το απόγευμα τα στελέχη του ETH έδωσαν στη δημοσιότητα την πρώτη εικόνα από τον Τοξότη Α*. Όπως είπαν οι ερευνητές που παίρνουν μέρος σε αυτό το φιλόδοξο επιστημονικό πρόγραμμα αν και ο Τοξότης Α* είναι πολύ πιο κοντά από την μαύρη τρύπα στον M87 εντούτοις ήταν πιο δύσκολο εγχείρημα η καταγραφή κάποιας εικόνας επειδή περιβάλλεται από πυκνό πέπλο κοσμικής σκόνης. 

Τι γίνεται όμως από εδώ και πέρα; Ποιος είναι ο επόμενος στόχος του ETH; Η ερευνητική ομάδα που δραστηριοποιείται στο τηλεσκόπιο αναφέρει ότι η φωτογραφία του Τοξότη Α* και τα δεδομένα που προέκυψαν από την προσπάθεια καταγραφής της εικόνας ισχυροποιούν τη θεωρία της Γενικής Σχετικότητας του Αϊνστάιν. Όμως οι ερευνητές λένε ότι η διεξοδική ανάλυση των δεδομένων που προέρχονται από τις περιοχές που βρίσκονται πολύ κοντά στις μαύρες τρύπες είναι πιθανό να αποκαλύπτουν φαινόμενα και στοιχεία που να δημιουργούν ρωγμές στη θεωρία της Γενικής Σχετικότητας.

«Η μελέτη αυτών των περιοχών μπορεί να  μας δώσουν κάποια στοιχεία που να αποκαλύπτουν διαφορετικούς τρόπους με τους οποίους κατανοούμε τη βαρύτητα σύμφωνα με την θεωρία της Γενικής Σχετικότητας. Προς το παρόν δεν βλέπουμε κάποια ρωγμή σε αυτή την θεωρία πάντως» αναφέρει η Φεργιάλ Οζέλ, μέλος της ερευνητικής ομάδας του ETH.

Επόμενος μεγάλος στόχος του τηλεσκοπίου είναι να καταγράψει τις δύο μαύρες τρύπες που κατάφερε να φωτογραφήσει σε βίντεο και να μπορέσουν έτσι να δούμε πως κινείται και μεταβάλλεται η ύλη γύρω από μια μαύρη τρύπα. Οι ερευνητές αναφέρουν ότι έχουν ήδη κάποιο σχετικό υλικό και δεδομένα αλλά χρειάζονται και άλλες παρατηρήσεις για να μπορέσει να υλοποιηθεί και αυτός ο στόχος κάνοντας έτσι άλλη μια ιστορική επιστημονική πρωτιά.